Table of Contents
Korea Południowa jest jednym z najbardziej zurbanizowanych krajów na świecie, a jednak znaczne części półwyspu powoli pustoszeją. Opuszczone szpitale psychiatryczne, zamknięte miasta górnicze, zalane doliny rzeczne i wiejskie powiaty bez dzieci zyskały miano „miast duchów”. Za nagłówkami kryje się jedna demograficzna historia: współczynnik dzietności na poziomie 0,72, dziesięciolecia migracji do Seulu i ogólnokrajowa debata nad tym, jakie miejsca państwo może sobie jeszcze pozwolić utrzymać.
Czym jest koreańskie miasto duchów
W koreańskich mediach termin „yuryeong dosi” (miasto duchów) obejmuje kilka różnych zjawisk. Może oznaczać pojedynczy zrujnowany budynek, taki jak szpital lub fabryka, całe miasto górnicze, które straciło swój przemysł, wioskę zalaną przez tamę lub wiejski powiat, którego liczba ludności spadła poniżej progu uznawanego przez rząd za rentowny. W 2021 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Bezpieczeństwa oficjalnie uznało 89 małych miast i powiatów za „obszary wyludniające się”, a listę tę aktualizuje się wraz ze zmianą warunków. Niektóre z tych miejsc wciąż funkcjonują jako miasta; inne widocznie znikają dom po domu.
Szpital psychiatryczny Konjiam
Najsłynniejszym miejscem duchów w kraju jest dawny szpital psychiatryczny Gonjiam w mieście Gwangju w prowincji Gyeonggi. Budynek zamknięto w 1996 roku, co – jak podają źródła – było spowodowane problemami finansowymi i nowymi wymogami kanalizacyjnymi wynikającymi z ustawy o ochronie źródeł wody, a nie sensacyjnymi plotkami, które później krążyły w Internecie. CNN Travel w 2012 roku nadal określało je mianem jednego z „siedmiu najbardziej przerażających miejsc na planecie”, a film z 2018 roku „Gonjiam: Haunted Asylum”, zrealizowany w stylu found footage, przyciągnął 2,68 miliona widzów. Sam szpital został zburzony w maju 2018 roku, co zakończyło jego działalność jako miejsca pielgrzymek włazów nieuprawnionych i łowców duchów.
Opuszczone miasta górnicze w prowincji Gangwon
Prowincja Gangwon na wschodzie Korei zawiera jedne z najbardziej widocznych postindustrialnych miast duchów w kraju. Sabuk i Gohan w powiecie Jeongseon, wraz z sąsiednim Taebaekiem, przeżywały rozkwit w czasach zdominowanych przez węgiel w latach 60. i 70. XX wieku. Sam Taebaek w szczytowym okresie miał około 120 000 mieszkańców. Po przyspieszeniu zamykania kopalń w latach 90. liczba ludności gwałtownie spadła: do lutego 2025 roku w Taebaeku pozostało około 37 000 mieszkańców, najmniej wśród wszystkich miast w Korei Południowej. Kopalnia Jangseong, największa w kraju, została zamknięta we wrześniu 2024 roku po 88 latach, a za nią w czerwcu 2025 roku stanowa kopalnia Dogye. Sabuk obecnie polega na kasynie Kangwon Land, aby utrzymać otwarte swoje główne ulice.
Zalane wioski przy tamach Soyang i Chungju
Nie każde koreańskie miasto duchów znajduje się nad ziemią. Tama Soyang, ukończona w październiku 1973 roku na rzece Soyang w Chuncheon, stworzyła największe sztuczne jezioro w Korei i zalała dziesiątki wiosek w prowincji Gangwon. Oficjalne dane wskazują na przesiedlenie około 4600 gospodarstw domowych z 38 osad oraz utratę około 2700 hektarów pól ryżowych. Niektóre osady, które nie zostały zalane, stały się „wyspami na lądzie”, gdy ich drogi znalazły się pod wodą, a dostęp do nich był możliwy tylko promem do takich miejsc jak świątynia Cheongpyeongsa. Podobna historia rozegrała się przy tamie Chungju, ukończonej w 1985 roku, która zalała części Danyang i innych miast w prowincji Północnej Chungcheong.
Kryzys zanikania obszarów wiejskich
Najpoważniejszy problem miast duchów w kraju ma podłoże demograficzne. Współczynnik dzietności Korei spadł do 0,72 w 2023 roku, osiągając najniższy poziom wśród wszystkich członków OECD, zanim nieco wzrósł do 0,75 w 2024 roku i 0,80 w 2025 roku. Koreańska Agencja Statystyczna odnotowała zaledwie 229 970 urodzeń w 2023 roku. W powiatach takich jak Hapcheon i Goseong w prowincji Południowej Gyeongsang, Inje w prowincji Gangwon oraz w dużych częściach prowincji Północnej Chungcheong i Jeolla liczba osób w wieku produkcyjnym zmniejszyła się o połowę w ciągu jednego pokolenia. W wiosce Gimhwa-eup w powiecie Cheorwon mieszkańcy mówili reporterom, że sale weselne przez miesiące nie miały rezerwacji, a noworodek stał się niemal nieznanym zjawiskiem, co powtarza się w 89 wyznaczonych strefach wyludniających się.
Przemysłowe miejsca duchów
Oprócz górnictwa i rolnictwa, kilka kompleksów przemysłowych podążyło tą samą ścieżką. Części stref przemysłowych Jeungpyeong i Yeongwol straciły najemców, ponieważ mniejsi producenci zintegrowali się w pobliżu Seulu lub przenieśli za granicę. W samym Seulu tymczasowo wyludnione dzielnice Bogwang-dong i Hannam-dong na południe od Itaewon opróżniły się w 2024 roku przed rewitalizacją Hannam New Town, tworząc bardziej skondensowaną wersję tego samego zjawiska: latarnie uliczne wciąż świecą, mieszkańców już nie ma. Yongma Land, park rozrywki w dzielnicy Jungnang, który działał od 1980 do 2011 roku, stał się dyskretnym celem miejskich eksploracji, pobierając od fotografów niewielką opłatę za zwiedzanie zardzewiałej karuzeli i zderzakówek.
Miasta duchów jako atrakcje turystyczne
Niektóre władze lokalne próbują przekuć upadek w atrakcję. W kwietniu 2026 roku Ministerstwo Rolnictwa, Żywności i Spraw Wiejskich zwołało „Forum regeneracji pustych domów wiejskich” w Mungyeong, w prowincji Północnej Gyeongsang, gdzie dawne miasto górnicze Gaeun-eup, niegdyś dom dla 20 000 osób, obecnie zamieszkuje około 3 000. Mungyeong buduje domy modułowe i oferuje darmowy czynsz na okres do roku dla nowych rolników, podczas gdy stare browary i kuźnie są przekształcane w kawiarnie i przestrzenie kulturalne. Powiat Cheongsong i Jeongseon zbudowały turystykę wokół dziedzictwa górniczego, a dzielnica Hankyeong na wyspie Jeju przekształca 15 opuszczonych domów w przestrzenie coworkingowe dla cyfrowych nomadów.
Przyszłość wyludniających się regionów Korei
Reakcja rządu łączy fundusze i reorganizację. Maksymalne dofinansowanie do wyburzania niebezpiecznych opuszczonych domów zostało ponad dwukrotnie zwiększone w 2026 roku do 16 milionów won na dom, a krajowa Banka Pustych Domów teraz łączy opuszczone wiejskie nieruchomości z mieszkańcami miast, którzy chcą się przeprowadzić. Planiści rozmawiają również o połączeniach administracyjnych, aby utrzymać świadczenie usług tam, gdzie liczba ludności spadła poniżej progu niezbędnego do funkcjonowania samodzielnych powiatów. Czy te środki zdołają ustabilizować 89 wyznaczonych obszarów wyludniających się, czy też więcej miast po prostu dołączy do tej listy, będzie jednym z kluczowych pytań dla Korei w nadchodzącej dekadzie.
Odkryj więcej Korei z Daebak
Chcesz wprowadzić do swojego życia mały kawałek Korei? Daebak Box jest wypełniony najlepszymi koreańskimi przekąskami, ramyeonem i kulturowymi drobiazgami dostarczanymi co miesiąc pod Twoje drzwi.